Auteursrecht en Social Media, een gespannen relatie

Auteursrechten

Screen Shot 2016-04-12 at 15.27.00Het Auteursrecht zoals dat in Nederland geldt wordt als sinds 1912 op de volgende wijze gedefinieerd in artikel 1 van de Auteurswet:

  • Het auteursrecht is het uitsluitend recht van den maker van een werk van letterkunde, wetenschap of kunst, of van diens rechtverkrijgenden, om dit openbaar te maken en te verveelvoudigen, behoudens de beperkingen, bij de wet gesteld.

Met betrekking tot foto’s kan over het algemeen worden gezegd dat het auteursrecht toekomt aan degene die de foto gemaakt heeft. Het is aan de fotograaf om te bepalen wat er vervolgens met deze foto gebeurt.

In beginsel mag enkel de rechthebbende beslissen over eventuele publicaties van de foto, al dan niet tegen een financiële vergoeding.

Portretrecht

Op een foto kan naast een auteursrecht ook een portretrecht rusten. Het verschil hiertussen kan als volgt worden geïllustreerd: als een fotograaf een foto van een persoon maakt bezit de fotograaf in beginsel het auteursrecht van de door hem gemaakte foto. Aan de persoon die op de foto is vastgelegd komt echter in de meeste gevallen het portretrecht toe.

Het portretrecht is dus een passief recht. Er hoeft geen (fysieke) handeling te worden verricht om als rechthebbende te kunnen worden beschouwd. Het feit dat er geen handeling nodig is brengt met zich mee dat het portretrecht niet vervreemdbaar is. Waar het auteursrecht kan worden overgedragen is het portretrecht persoonlijk en enkel van toepassing op degene die geportretteerd is.

De juridische definitie van portret is wat breder dan hoe het woord in het dagelijks taalgebruik wordt gebruikt. Er hoeft geen sprake te zijn van poseren voor, of zelfs op de hoogte zijn van het maken van, de foto. Ook een foto die zonder medeweten is genomen van de geportretteerde kan een portret zijn.

Op social media

Als een foto naar Facebook, of een vergelijkbare social media site, wordt geupload krijgt deze site automatisch een licentie om deze foto te gebruiken. Dit staat vermeld in de servicevoorwaarden waar elke gebruiker mee akkoord moet gaan:

  • For content that is covered by intellectual property rights, like photos and videos (IP content), you specifically give us the following permission, subject to your privacy and application settings: you grant us a non-exclusive, transferable, sub-licensable, royalty-free, worldwide license to use any IP content that you post on or in connection with Facebook (IP License). This IP License ends when you delete your IP content or your account unless your content has been shared with others, and they have not deleted it.

Dit betekent echter niet dat de oorspronkelijke rechthebbende geen auteursrechten meer toekomt. Degene die de foto heeft gemaakt behoudt deze auteursrechten ook na het uploaden naar Facebook, of vergelijkbare sites zoals Instagram. Wat er echter met de foto gebeurt heeft de eigenaar van de auteursrechten niet meer geheel in eigen handen.

Contact

Heeft u vragen over auteurs- en/of portretrechten, of over intellectueel eigendom in het algemeen? Neem dan via onderstaand formulier contact op met een van onze juristen:

Posted in Intellectueel eigendomsrecht and tagged , , .

Milan van Boheemen

Ervaring en interesse in zowel recht als internet heeft bijna vanzelfsprekend geleid tot het oprichten van Legalee.

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *